De stooklijn — ook wel heat curve of weersafhankelijke regeling — is de vaste relatie tussen de buitentemperatuur en de aanvoertemperatuur die uw warmtepomp levert. Kouder buiten = warmer water; milder buiten = koeler water. Wie deze curve zo laag mogelijk houdt zonder comfort te verliezen, haalt de hoogste SCOP uit zijn installatie. Geen enkele andere instelling heeft zoveel invloed op uw energierekening.
1. Wat is een stooklijn precies?
Een gas-cv stookt water simpelweg op naar een vaste temperatuur — vaak 70 tot 80 °C. Een warmtepomp werkt anders: hij levert het laagst mogelijke aanvoertemperatuur waarmee uw huis nog comfortabel blijft, want lagere aanvoer betekent hoger rendement. Om dat automatisch te doen gebruikt de pomp een stooklijn: een grafiek met de buitentemperatuur op de horizontale as en de aanvoertemperatuur op de verticale as.
Bij −10 °C buiten heeft uw huis het meeste vermogen nodig, dus staat de aanvoertemperatuur op zijn hoogst. Bij +15 °C is er nauwelijks warmtevraag en zakt de aanvoer naar een minimum. Tussen die twee punten interpoleert de regeling automatisch. Dat is de kern van weersafhankelijke regeling (WAR): de pomp reageert op het weer in plaats van op één vast getal.
2. Waarom de stooklijn uw rendement maakt of breekt
Het rendement van een warmtepomp — de SCOP — hangt sterk af van het temperatuurverschil dat de pomp moet overbruggen tussen de buitenlucht en het aanvoerwater. Hoe kleiner dat verschil, hoe minder de compressor hoeft te werken. Vuistregel:
Elke 5 °C lagere aanvoertemperatuur levert grofweg 8–10 % rendementswinst op.
Dat verklaart waarom een warmtepomp op vloerverwarming (aanvoer ~35 °C) veel zuiniger is dan op klassieke radiatoren (aanvoer ~55 °C). De SCOP van een Daikin Altherma 4 H ligt bij 35 °C rond de 5,0 en bij 55 °C rond de 3,7–4,0 — een verschil van tientallen procenten op uw stookkosten. De stooklijn is het instrument waarmee u die aanvoertemperatuur zo laag mogelijk houdt.
3. De twee punten instellen — startwaarden per afgiftesysteem
In de praktijk stelt u een stooklijn in met twee punten: de gewenste aanvoertemperatuur bij −10 °C (koud) en bij +15 °C (mild). Hieronder staan indicatieve startwaarden per afgiftesysteem. Uw installateur kalibreert de exacte curve op uw woning en warmteverlies.
| Afgiftesysteem | Aanvoer bij −10 °C | Aanvoer bij +15 °C | Indicatie SCOP |
|---|---|---|---|
| Vloerverwarming | 35 °C | 22 °C | SCOP @35 °C ≈ 5,0 |
| LT-radiatoren / convectoren | 45 °C | 28 °C | tussenwaarde |
| Klassieke radiatoren | 55 °C | 35 °C | SCOP @55 °C ≈ 3,7–4,0 |
Indicatieve startwaarden — de exacte curve kalibreert uw installateur op uw woning. SCOP-bandbreedtes: Daikin NL 2026-catalogus p.111 + p.113, lib/products/specs.ts.
Voor de stap-voor-stap in de app — welk menu, welke schermen — ziet u Daikin Onecta thermostaat afstellen. Daar leggen we ook de weekprogramma's en de tapwater-instelling uit.
4. Te hoog of te laag? Zo herkent en corrigeert u het
Een stooklijn kent twee soorten bijstelling: de steilheid (het lage punt bij vorst) en de parallelle verschuiving (de hele curve omhoog of omlaag). U past bij voorkeur één parameter per keer aan en wacht een paar dagen.
| Wat u merkt | Waarschijnlijke oorzaak | Aanpassing |
|---|---|---|
| Alleen bij strenge vorst te koud | Curve te vlak | Lage punt (−10 °C) +1–2 °C |
| In herfst/lente te koud, in vorst goed | Curve te laag verschoven | Hoge punt (+15 °C) +1–2 °C |
| Overal net te warm, pomp draait veel | Curve te hoog | Hele curve −1–2 °C |
| Structureel te koud, alle standen | Te weinig afgifte / flow / isolatie | Installateur — geen stooklijn-kwestie |
Let op de valkuil: de stooklijn structureel hoog zetten omdat het huis "sneller warm" moet worden. Een warmtepomp is geen gasketel — hij werkt het best als hij continu op een lage temperatuur moduleert in plaats van kort en heet te stoken. Snelheid koopt u met vermogen en afgifte-oppervlak, niet met een hoge stooklijn.
5. Stooklijn, thermostaat en naregeling
De stooklijn stuurt de aanvoertemperatuur van de hele installatie. Uw kamerthermostaat en eventuele naregeling per vertrek werken daar bovenop: zij bepalen of een ruimte warmte vraagt. Belangrijk om te weten: bij een warmtepomp op een goed ingestelde stooklijn is agressieve naregeling (radiatorkranen ver dichtdraaien, kamers volledig afsluiten) vaak contraproductief — het beperkt de flow en verstoort de continue modulatie. Hoe stooklijn en naregeling elkaar beïnvloeden leest u in ons artikel over naregeling van een warmtepomp.
Wilt u het complete plaatje van álle regelvormen — stooklijn, naregeling, thermostaat en aan/uit-schema's — bij elkaar? Zie de regeling van een warmtepomp uitgelegd.
6. De vier fouten die het meeste rendement kosten
- Stooklijn te steil — comfort voelt goed, maar de pomp stookt permanent onnodig hoog. Begin bij de standaardwaarde en zak omlaag tot het comfort net niet zakt.
- Vast setpoint in plaats van weersafhankelijke regeling — u verliest het deellast-voordeel waarop de SCOP volgens EN 14825 berekend is. Zet WAR áltijd aan.
- Grote nachtverlaging— een diepe terugval dwingt 's ochtends een snelle opwarming af waarbij het elektrische back-up-element kan inspringen. Houd verlagingen op 1–2 °C.
- Curve optrekken bij een koud huis zonder oorzaakanalyse — als het overal te koud blijft ligt het zelden aan de stooklijn. Laat afgiftevermogen, flow en isolatie nakijken.
Veelgestelde vragen
De stooklijn (ook wel heat curve of weersafhankelijke regeling) is de vaste relatie tussen de buitentemperatuur en de aanvoertemperatuur die uw warmtepomp naar de vloerverwarming of radiatoren stuurt. Hoe kouder het buiten is, hoe warmer het water; wordt het buiten milder, dan zakt de aanvoertemperatuur automatisch mee. Zo levert de pomp precies genoeg warmte zonder onnodig hoog te stoken.
De regel is: zo laag mogelijk zonder comfortverlies. U begint met de standaard-curve die bij uw afgiftesysteem hoort (vloerverwarming ~35 °C, lage-temperatuur-radiatoren ~45 °C, klassieke radiatoren ~55 °C bij −10 °C buiten) en verlaagt die stap voor stap tot het net niet meer behaaglijk wordt. Elke 5 °C lagere aanvoertemperatuur levert grofweg 8–10 % rendementswinst op. De fijnafstelling doet uw installateur in de eerste weken.
Bij weersafhankelijke regeling (WAR) beweegt de aanvoertemperatuur mee met het weer — dat is waarop de gepubliceerde SCOP volgens EN 14825 is gebaseerd. Bij een vast setpoint stookt de pomp altijd op één temperatuur, ook op milde dagen waarop dat onnodig hoog is. Een vast setpoint werkt wel, maar kost rendement. Weersafhankelijke regeling hoort daarom vrijwel altijd aan te staan.
Niet meteen de hele curve. Is het vooral bij vorst te koud, verhoog dan alleen het lage punt (aanvoer bij −10 °C) met 1–2 °C. Blijft het in de overgangsseizoenen te koud, verhoog dan het hoge punt (bij +15 °C). De hele stooklijn optrekken maakt het huis warm maar kost onnodig veel rendement op dagen waarop het niet nodig was. Blijft het structureel te koud, dan speelt vaak iets anders: te weinig afgiftevermogen, een te lage flow of onvoldoende isolatie.
Ja. De aanvoertemperatuur is de belangrijkste knop voor uw SCOP. Een warmtepomp die water van 35 °C maakt draait fors zuiniger dan eentje die 55 °C moet leveren — het verschil kan oplopen tot 30–40 % op de jaarrekening voor verwarming. Daarom is een lage stooklijn (met een goed afgiftesysteem zoals vloerverwarming) veel waard, en waarom isolatie en lage-temperatuur-afgifte hand in hand gaan met een warmtepomp.
Uw installateur zet bij oplevering een passende start-stooklijn op basis van uw afgiftesysteem en warmteverlies. De feitelijke fijnafstelling gebeurt in de eerste koude weken: één parameter tegelijk aanpassen en een paar dagen laten inregelen. Via de Onecta-app kunt u dit zelf doen of geeft u onze service-helpdesk kijktoegang, zodat wij de curve op afstand met u optimaliseren.
Auteur
WarmtepompKopen.nl Team — Daikin Certified Partner en BRL 6000-25 erkend.
Bronnen & referenties
- [1] EN 14825:2022 — seizoensrendement onder deellast (basis voor weersafhankelijke regeling en de gepubliceerde SCOP)
- [2] Daikin NL 2026-catalogus — Altherma 4 H, p.111 + p.113 (SCOP @ 35 °C en 55 °C, gematigd klimaat)
- [3]
lib/products/specs.tsALTHERMA_4H_CAPACITY_META — SCOP-curves per capaciteit - [4] Daikin Onecta-handleiding (publiek): daikin.nl
Indicatieve waarden — de exacte stooklijn hangt af van uw woning, afgiftesysteem en warmteverlies en wordt door uw installateur ingeregeld. Laatst bijgewerkt: 8 juli 2026.