De claim
“Een warmtepomp werkt alleen met vloerverwarming en alleen in een nieuwbouwhuis. Mijn jaren 80 huis is dus ongeschikt.”
Waarom mensen dit geloven
Tien jaar geleden klopte deze claim grotendeels. De eerste generatie warmtepompen (R-410A, lucht-water) leverde maximaal 55°C wateruitlaat. Bestaande radiatoren — vaak gedimensioneerd op 70–80°C — werden dan koud. Vakmannen, blogs en de installatiebranche herhaalden daarom: 'eerst isoleren, dan vloerverwarming, dan pas een warmtepomp'. In 2026 klopt dat verhaal niet meer. Nieuwe R-290 hoge-temperatuur warmtepompen leveren 75°C — meer dan een cv-ketel doorgaans nodig heeft.
Wat de cijfers zeggen
Spec-vergelijking voor de Daikin Altherma 4 H (R-290, EPSKS04 — directe data uit de 2026-catalogus):
| Max. wateruitlaat | 70 °C |
| SCOP bij 35°C aanvoer (vloerverwarming) | 5,03 |
| SCOP bij 55°C aanvoer (radiatoren) | 3,69 |
| Capaciteit (nominaal) | 5,25 kW |
| Koudemiddel | R-290 |
Wat betekent dit concreet? Het werkingsbereik van de Altherma 4 H is -28 °C tot +25 °C buitentemperatuur (lib/products/specs.ts EPSKS04.operatingRangeC; Daikin NL 2026-catalogus p.112). Daikin publiceert per SKU het nominaal verwarmingsvermogen bij -10 °C buitentemperatuur (lib/products/specs.ts capacityAtMinus10C). Voor een jaren 80 woning met label C/D is 55 °C wateruitlaat voldoende; het seizoensrendement (SCOP) op het EN 14825-hoofdtestpunt blijft op niveau.
Voorbeeld uit de praktijk
In de praktijk: een typische jaren-70 hoekwoning met paneelradiatoren is geschikt voor een Altherma 4 H zonder volledige radiatorvervanging. De installateur dimensioneert per ruimte: bij 55 °C aanvoer leveren bestaande radiatoren in de meeste gevallen voldoende vermogen voor de woon- en slaapvertrekken; alleen ondergedimensioneerde radiatoren (vaak een slaapkamer of badkamer) hoeven vervangen of vergroot te worden. De Altherma 4 H 4–8 kW heeft een werkbereik tot 75 °C wateruitlaat en haalt bij 55 °C een SCOP rond 3,69–3,83 (Daikin-catalogus 2026 p.111, EPSKS-serie) — afhankelijk van isolatieklasse en buitentemperatuur.
Wat betekent dit voor jou?
Vergeet de oude regel 'eerst vloerverwarming, dan warmtepomp'. Voor veel bestaande Nederlandse woningen werkt een hoge-temperatuur Altherma 4 H direct op de bestaande radiatoren — een installateur-schouw bepaalt dit per woning. Het rendement bij 55 °C is iets lager dan bij vloerverwarming, maar nog altijd ruim efficiënter dan een gas-cv. De vervangingskosten van vloerverwarming (typisch €80–€120/m² volgens Bouwkostenkompas-bandbreedte, dus €8.000–€15.000 voor een hele woning) bespaar je volledig.